Warning: include(header_rest.php): failed to open stream: No such file or directory in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 32

Warning: include(header_rest.php): failed to open stream: No such file or directory in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 32

Warning: include(): Failed opening 'header_rest.php' for inclusion (include_path='.:/usr/local/php/5.6/5.6.29-dh1/lib/php') in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 32

Program – Leczenie Niepłodności Metodą Zapłodnienia

Pozaustrojowego na lata 2013 - 2016




Podstawa prawna: Program ustanowiony na podstawie art. 48 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.)

Warszawa, 2013 r.


I. STRESZCZENIE

Celem głównym „Programu - Leczenie Niepłodności Metodą Zapłodnienia Pozaustrojowego na lata 2013 - 2016”, zwanego dalej „Programem”, jest zapewnie-nie równego dostępu i możliwości korzysta-nia z procedury zapłodnienia pozaustrojo-wego parom, u których stwierdzono niepłod-ność kobiety lub mężczyzny i wyczerpały się inne możliwości jej leczenia albo nie istnieją inne metody jej leczenia.

Cele Programu obejmują przede wszystkim obniżenie liczby par bezdzietnych, zapew-nienie najlepszego standardu leczenia nie-płodności oraz poprawę trendów demogra-ficznych poprzez zastosowanie metody o naj-wyższej skuteczności udokumentowanej ba-daniami naukowymi.

Skuteczność i bezpieczeństwo zapłodnienia pozaustrojowego zostały potwierdzone w wielu badaniach, a wiele krajów zdecy-dowało się na finansowanie tej techniki ze środków publicznych.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świad-czeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn zm.) w art. 48 prze-widuje możliwość finansowania zapłodnienia pozaustrojowego ze środków budżetu państ-wa z części pozostającej w dyspozycji Ministra Zdrowia w ramach programu opra-cowanego, wdrażanego, realizowanego i finansowanego przez Ministra Zdrowia.

Na realizację niniejszego Programu w budżecie państwa należy zapewnić środki finansowe w wysokości 247 199 500 zł. Dzięki temu z tej procedury będzie mogło skorzystać około 15 tysięcy par.

Podmioty realizujące program
Realizatorami Programu są podmioty leczni-cze wybrane do jego realizacji w trybie kon-kursu ofert.

Podstawy prawne programu
Program ustanowiono na podstawie art. 48 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świad-czeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Okres realizacji programu
Program realizowany jest od 1 lipca 2013 r. do 30 czerwca 2016 r.

Cele programu
Celem głównym Programu jest zapewnienie parom dotkniętym niepłodnością równego dostępu do procedury zapłodnienia poza-ustrojowego.

Celami pośrednimi są:
  1. obniżenie odsetka liczby par bezdzietnych;
  2. zapewnienie najwyższego standardu leczenia niepłodności pacjentom;
  3. zwiększenie skuteczności leczenia niepłodności;
  4. osiągnięcie poprawy trendów demograficznych;


II. ZDEFINIOWANIE PROBLEMU, OKREŚLENIE POTRZEBY

Za niepłodność uważa się niemożność zajś-cia w ciążę po roku utrzymywania przez parę regularnych stosunków płciowych w celu uzyskania potomstwa.

Rodzicielstwo jest istotnym elementem roli społecznej, czynnikiem rozwoju oraz sposo-bem samorealizacji. Jest jednym z podstawo-wych czynników wymienianych pośród wa-runków osiągnięcia szczęścia i sukcesu ży-ciowego. Pary objęte niepłodnością znacznie częściej dotknięte są depresją, zaburzeniami relacji społecznych i znacznie wyższym ry-zykiem rozwodu w porównaniu do pełnych rodzin, w tym zaburzeń nerwicowych, zwią-zanych ze stresem i zaburzeń pod postacią somatyczną, prowadząc do ograniczenia jakości życia i zmniejszenia produktywności zawodowej.

Pod względem klinicznym można wyróżnić:
  1. niepłodność bezwzględną, występującą w od 7 do 15% przypadków, stanowiącą bez-pośrednie wskazanie do zastosowania tech-nik rozrodu wspomaganego medycznie;
  2. ograniczenie sprawności rozrodczej o róż-nym stopniu nasilenia, które występuje w po-zostałych przypadkach. Możliwe jest tu zastosowanie metod leczenia zachowaw-czego lub operacyjnego, a w przypadkach ich niepowodzenia, technik rozrodu wspoma-ganego medycznie.


Szacuje się, że przyczyny niepłodności są rozłożone równomiernie po stronie kobiety i mężczyzny, w znacznym odsetku diagno-zuje się ją równocześnie u obojga partnerów. U około 20% par nie można ustalić jedno-znacznej przyczyny niepłodności.

Głównymi znanymi przyczynami niepłod-ności są:
  1. Po stronie kobiet:
    • nieprawidłowości związane z funkcją jajnika,
    • patologie związane z jajowodami (niedrożność, upośledzona funkcja, zrosty okołojajowodowe),
    • patologie związane z macicą (mięśniaki, polipy, wady budowy, zrosty).


Do niepłodności żeńskiej prowadzą także: endometrioza, nosicielstwo chorób zakaź-nych, późny wiek decydowania się na rodzi-cielstwo, przyczyny psychogenne oraz przy-czyny jatrogenne (pooperacyjne, stany po leczeniu onkologicznym);

  1. Po stronie mężczyzn:
    • zaburzenia koncentracji, ruchliwości i budowy plemników,
    • brak plemników w nasieniu,
    • zaburzenia we współżyciu płciowym i ejakulacji


Należy podkreślić, że płodność kobiet oraz w nieco mniejszym stopniu mężczyzn, maleje wraz z wiekiem. Najwyższa płodność kobiet przypada pomiędzy 20 a 25 rokiem życia, a następnie ulega wyraźnemu obniżeniu po ukończeniu 35 roku życia, powyżej 40 lat prawdopodobieństwo urodzenia dziecka spada do około 5% na cykl.

Określenie potrzeby
Według danych Światowej Organizacji Zdrowia około 60 - 80 mln par na świecie dotkniętych jest stale lub okresowo problemem niepłodności. Przyjmuje się, iż w krajach wysoko rozwiniętych problem bezdzietności związany jest głównie z niepłodnością, a problem ten dotyczy 10 - 15% par w wieku rozrodczym. Procedury wspomagania rozrodu są w różnym zakresie refundowane w zdecydowanej większości państw członkowskich Unii Europejskiej. Krajowi eksperci przyjmują, że w Polsce leczenia metodą medycznie wspomaganego rozrodu może obecnie wymagać około 15 tys. par. Liczba par, które nie mogą doczekać się potomstwa rośnie. Konieczne jest zatem podjęcie działań mających na celu ograniczenie negatywnych skutków tej choroby, szczególnie w sytuacji niskiego przyrostu naturalnego.

Obecnie stosowane sposoby rozwiązania problemu
Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz. U. Nr 140, poz. 1143, z późn. zm.), leczenie niepłod-ności jest finansowane ze środków publicz-nych. Jednak wskazanie rozpoznań identy-fikujących świadczenia gwarantowane nie oznacza, że wszystkie metody leczenia są finansowane ze środków publicznych, w tym procedura zapłodnienia pozaustrojowego.

Dostęp do poradnictwa położniczego i gine-kologicznego, w tym do badań laboratoryj-nych i procedur diagnostycznych w ramach świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 27 maja 2011 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (Dz. U. Nr 111, poz. 653, z późn. zm.), jest finansowany ze środków publicznych.

Metody leczenia niepłodności można podzielić na cztery zasadnicze grupy:
  1. zachowawcze leczenie farmakologiczne;
  2. leczenie chirurgiczne;
  3. proste techniki rozrodu wspomaganego medycznie (inseminacja);
  4. zaawansowane techniki rozrodu wspomaganego medycznie (ART – Assisted Reproductive Techniques), w tym:
    • zapłodnienie in vitro (In-Vitro Fertilization with Embryo Transfer, IVF-ET),
    • mikroiniekcja plemnika do komórki jajowej (Intra-Cytoplasmic Sperm Injection, ICSI),
    • mikroiniekcja z użyciem plemników uzyskanych podczas biopsji najądrza (ICSI-PESA) lub jądra (ICSI-TESA).


Techniki leczenia niepłodności wymienione w punktach 1 - 3 są aktualnie finansowane ze środków publicznych.

Ze środków publicznych jest także finansowane poradnictwo i testy genetyczne służące diagnostyce ryzyka wystąpienia wad rozwojowych lub chorób i zaburzeń, które zależą od zidentyfikowanego czynnika genetycznego u jednego lub obojga rodziców.

III. UZASADNIENIE

Niepłodność jest narastającym problemem społecznym i zdrowotnym. Brak możliwości posiadania potomstwa ma ogromny wpływ na funkcjonowanie społeczne dotkniętych nim par. Poza tym aktualnie finansowane ze środków publicznych techniki leczenia niepłodności mają ograniczoną skuteczność. Szacuje się, że 15 tys. par dotkniętych problemem niepłodności może osiągnąć sukces prokreacyjny wyłącznie dzięki zastosowaniu technik zapłodnienia pozaustrojowego. Zapłodnienie pozaustrojowe cechuje skuteczność, bezpieczeństwo oraz wysoka efektywność kosztowa.

Niwelowanie skutków niepłodności metodą zapłodnienia pozaustrojowego uznaje się za procedurę jedynej lub ostatniej szansy, czyli powinno się ją stosować w sytuacji, w której inne metody nie mają szansy powodzenia lub gdy dotychczasowe próby leczenia zakończyły się niepowodzeniem.

Metoda leczenia zapłodnienia pozaustrojowego stosowana jest w Polsce od 25 lat, mimo to dostęp do niej głównie z powodów finansowych jest ograniczony.

Zgodnie art. 48 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, Minister Zdrowia może opracowywać, wdrażać, realizować i finansować programy zdrowotne.

W Polsce ta procedura zostanie po raz pierwszy objęta finansowaniem ze środków publicznych w ramach programu zdrowotnego.

Po ocenie efektów realizacji Programu w ostatnim roku jego funkcjonowania możliwe będzie ewentualne kontynuowanie realizacji procedury zapłodnienia pozaustrojowego w ramach programu zdrowotnego ustanowionego na podstawie art. 48 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych bądź jako świadczenie gwarantowane finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Monitorowanie efektów programu będzie się odbywać w oparciu o następujące wskaźniki:
  1. wskaźnik ciąż
  2. wskaźnik ciąż wielopłodowych
  3. wskaźnik urodzeń
  4. odsetek zespołów hiperstymulacyjnych


IV. OPIS PROGRAMU

Program zapewnia możliwość korzystania z procedury zapłodnienia pozaustrojowego parom, u których stwierdzono niepłodność, a inne możliwości terapeutyczne nie istnieją lub się wyczerpały. Dotychczasowe doświadczenia w stosowaniu zapłodnienia pozaustrojowego wskazują, że największe prawdopodobieństwo skutecznego leczenia osiągnięte zostanie przy zapewnieniu możliwości skorzystania z maksymalnie 3 cykli leczniczych u jednej pary (pary powinny zostać poinformowane o tym, że szansa na urodzenie żywego dziecka jest znana tylko dla pierwszych trzech cykli leczenia), co przewiduje Program. W przypadku, gdy para zgłosi się pod koniec realizacji Programu będzie miała wykonane tyle cykli, ile możliwe będzie w danym czasie. Program zapłodnienia pozaustrojowego składa się z części klinicznej i biotechnologicznej.

Część kliniczna jest związana ze sposobem przeprowadzenia kontrolowanej stymulacji jajeczkowania. Wybór właściwej metody zależy od potencjału rozrodczego pacjentki oraz współistniejących nieprawidłowości w naturalnych procesach wytwarzania gamet. Ich rozpoznanie oraz wdrożenie odpowiedniego postępowania (terapia specyficzna, zindywidualizowana), umożliwia uzyskanie komórek jajowych o pełnym potencjale rozrodczym. Przebieg stymulacji wymaga oceny ultrasonograficznej (ocena liczby i średnicy wzrastających pęcherzyków) i oznaczania stężeń progesteronu oraz estradiolu w surowicy krwi jako wykładnika endokrynnej funkcji rozwijających się pęcherzyków Graafa. Po uzyskaniu przez dominujące pęcherzyki przedowulacyjne wielkości powyżej 18 mm i średniego stężenia estradiolu na poziomie 150-200 pg/pęcherzyk, podanie 5 000 - 10 000 jednostek gonadotropiny kosmówkowej zastępuje wyrzut hormonu luteinizującego.

Część biotechnologiczna zaczyna się pobraniem komórek jajowych, co ma miejsce 34 - 36 godzin po podaniu gonadotropiny kosmówkowej metodą punkcji jajników i pod kontrolą ultrasonografii. Warunkiem zapłodnienia komórki jajowej jest jej pełna dojrzałość jądrowa (stadium metafazy II-go podziału redukcyjnego) oraz cytoplazmatyczna.

Zapłodnienie komórki jajowej uzyskuje się drogą klasyczną (samoistne zapłodnienie) lub metodą docytoplazmatycznej iniekcji plemnika. W tej pierwszej metodzie, przed inseminacją, komórki jajowe są inkubowane przez około 3 godziny, co umożliwia ich ostateczne dojrzewanie. Do komórek jajowych umieszczonych w płytce hodowlanej dodaje się około 100 000 plemników, a po 19-tu godzinach inkubacji ocenia się liczbę przedjądrzy. Ich obecność świadczy o dokonanym zapłodnieniu. W prawidłowo zapłodnionych komórkach jajowych stwierdza się dwa przedjądrza, a w przestrzeni okołożółtkowej również dwa ciałka kierunkowe. Około 28 - 32 godzin po zapłodnieniu dokonuje się pierwszy podział zarodkowy i widoczne są dwa blastomery. W drugiej dobie zarodki składają się z 3 - 5 komórek, po kolejnych 48 - 72 godzinach osiągają stadium moruli i blastocysty.

Metoda docytoplazmatycznej iniekcji plemnika (ICSI – Intracytoplasmic Sperm Injection) polega na bezpośrednim wprowadzeniu gamety męskiej do cytoplazmy komórki jajowej. Wskazania do zastosowania ICSI obejmują m.in.: endometriozę, niepłodność idiopatyczną oraz czynnik męski.

Do ICSI wykorzystuje się plemniki pochodzące z nasienia, najądrza (PESA) lub jądra (TESA). W celu zapłodnienia komórki jajowej, po izolacji plemników, identyfikuje się te o najkorzystniejszych parametrach budowy i ruchliwości, unieruchamia oraz wprowadza do wnętrza komórki jajowej za pomocą mikropipety iniekcyjnej. W 9 - 12 godzinie od zabiegu możliwa jest zazwyczaj ocena aktywacji komórki jajowej oraz przebiegu zapłodnienia. Dalsze etapy postępowania są analogiczne jak w przypadku klasycznej metody zapłodnienia pozaustrojowego opisanej powyżej.

Niezależnie od tego jaką metodę zapłodnienia zastosowano, do jamy macicy mogą być przenoszone zarodki w 2, 3 lub 5-tej dobie po zapłodnieniu. W tym zakresie rekomenduje się stosowanie standardów i rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu.

Zastosowana metoda zapłodnienia, liczba zapładnianych komórek jajowych, liczba transferowanych zarodków oraz czas transferu zarodków do macicy powinny być uzależnione od wskazań do procedury, potencjału rozrodczego i wieku kobiety oraz wyników embriologicznych.

Postępowaniem z wyboru jest klasyczne zapłodnienie pozaustrojowe. ICSI wykonuje się u par, u których wskazaniem do zapłodnienia pozaustrojowego są czynnik męski i idiopatyczny niepłodności, endometrioza lub brak zapłodnień przy pierwszej próbie klasycznego zapłodnienia pozaustrojowego.

W jednym cyklu stymulowanego jajeczkowania można zapłodnić do sześciu komórek jajowych u pacjentek do ukończenia 35 roku życia. Natomiast po dwóch nieudanych próbach związanych z zapłodnieniem 6 komórek, dopuszcza się możliwość zapłodnienia wszystkich uzyskanych komórek. U pacjentek powyżej 35 roku życia nie ogranicza się liczby zapładnianych komórek jajowych.

Dopuszczalny jest transfer maksymalnie dwóch zarodków w jednej procedurze przeniesienia zarodków do macicy, przy czym:
  1. zaleca się transferowanie jednego zarodka, a jedynie w uzasadnionych klinicznie przypadkach dopuszcza się transfer dwóch zarodków;
  2. u pacjentek powyżej 35 roku życia liczba transferowanych zarodków może ulec zwiększeniu do dwóch;
  3. w przypadku zaistnienia przyczyn wykluczających wykonanie transferu w cyklu stymulowanym wszystkie zarodki są przechowywane


Zarodki o prawidłowym rozwoju, które nie zostały przeniesione do macicy, przechowuje się do czasu ich wykorzystania. Opracowano różne metody przygotowania zarodków do ich przechowywania, spośród których naj-większe znaczenie ma metoda witryfikacji. Ograniczenie liczby przenoszonych do ma-cicy zarodków, zmusza do przechowywania ich pojedynczo. Wyniki leczenia uzyskiwane po przeniesieniu zarodków przechowywa-nych są takie same jak po przeniesieniu za-rodków świeżych, co potwierdza bezpie-czeństwo tej metody. Przeniesienie do maci-cy przechowywanych zarodków powinno mieć miejsce w najbliższym możliwym czasie, tak aby okres ich przechowywania był jak najkrótszy. Transfer powinien być wykonywany w optymalnym dla danej pacjentki cyklu.

Przechowywanie zarodków zaczyna się od etapu blastocysty. Zarodki te mogą być prze-noszone do macicy w kolejnych cyklach na-turalnych kobiety lub cyklach przygotowa-nych farmakologicznie. U kobiet do ukoń-czenia 35. roku życia w jednym czasie moż-na przenieść jeden zarodek w czasie kolej-nego cyklu naturalnego lub indukowanego farmakologicznie, natomiast u kobiet, które ukończyły 35. rok życia jednoczasowo można przenieść do macicy nie więcej niż dwa zarodki w czasie jednego transferu.

Metoda wspomaganego rozrodu – zapłod-nienia pozaustrojowego – jest w wielu przy-padkach jedyną szansą na posiadanie po-tomstwa, średnia skuteczność tej metody sięga 30% porodów w przeliczeniu na transfer zarodków i jest zależna w głównym stopniu od wieku kobiety.

Przed przystąpieniem do Programu u par należy wykonać:
  1. testy serologiczne w kierunku infekcji wirusami zapalenia wątroby B i C oraz HIV;
  2. testy serologiczne w kierunku infekcji Chlamydia trachomatis;
  3. testy serologiczne w kierunku kiły;
  4. oznaczenie grupy krwi kobiety i czynnika Rh.


W przypadku zajścia kobiety w ciążę, do realizatora powinny być zgłaszane powi-kłania ciąży oraz już po urodzeniu dziecka rodzice powinni przekazywać informacje o stanie zdrowia dziecka, przede wszystkim o wadach rozwojowych bądź genetycznych.

Kwalifikacja do zapłodnienia pozaustrojowego
Z Programu będą mogły skorzystać:
  1. pary, u których stwierdzono i potwierdzono dokumentacją medyczną, bezwzględną przyczynę niepłodności lub nieskuteczne zgodne z rekomendacjami i standardami praktyki lekarskiej leczenie niepłodności w okresie 12 miesięcy poprzedzających zgłoszenie do Programu, a kobieta w dniu zgłoszenia (pierwszej wizyty u realizatora) do Programu nie ukończyła 40-tego roku życia. Wskazania do zapłodnienia pozaustrojowego obejmują:
    • czynnik jajowodowy:
      - u pacjentek z trwałym uszkodzeniem jajowodów,
      - u pacjentek zdyskwalifikowanych z powodu braku szansy na powodzenie leczenia operacyjnego niepłodności,
      - u pacjentek z upośledzoną funkcją jajowodów przy zachowanej drożności lub po nieskutecznej operacji mikrochirurgicznej,
    • czynnik jajnikowy niepłodności: brak ciąży po co najmniej sześciu cyklach farmakologicznej indukcji jajeczkowania,
    • endometrioza:
      - I, II stopień, tak jak w lit. d,
      - III, IV stopień, tak jak w lit. a,
    • niepłodność niewyjaśnionego pochodzenia (idiopatyczna):
      - u kobiet do ukończenia 35 roku życia, jeżeli trwa dłużej niż 24 miesiące,
      - u kobiet powyżej 35 roku życia, jeżeli trwa dłużej niż 12 miesięcy;
    • czynnik męski:
      - w przypadku stwierdzenia gęstości plemników poniżej 3 mln/ml nasienia, w przypadku niepłodności trwającej dłużej niż 12 miesięcy,
      - w przypadku stwierdzenia gęstości plemników 3 - 15 mln/ml nasienia, w przypadku niepłodności trwającej dłużej niż 24 miesiące;
  1. pacjenci z odroczoną płodnością z powodów onkologicznych oraz zakaźnych (osoby, u których w wyniku leczenia lub z innych powodów może dojść do utraty płodności w przyszłości).


Kryteria wykluczenia stanowią:
  1. brak możliwości wystymulowania lub pobrania komórek rozrodczych od jednego z partnerów;
  2. potencjalne ryzyko braku prawidłowej odpowiedzi na stymulację jajeczkowania: (hormon folikulotropowy - FSH powyżej 15 mU/mL w 2-3 dniu cyklu lub hormonu antymullerowski AMH poniżej 0,5 ng/mL);
  3. nieodpowiednia odpowiedź na prawi-dłowo przeprowadzoną stymulację jajecz-kowania, czego wyrazem był brak pozys-kania komórek jajowych w 2 cyklach sty-mulacji;
  4. nawracające utraty ciąż w tym samym związku;
  5. wady macicy bezwzględnie uniemożliwiające donoszenie ciąży;
  6. brak macicy


W ramach Programu para ma prawo sko-rzystać trzykrotnie ze zindywidualizowanej procedury wspomaganego rozrodu. Kolejny cykl pobrania i zapłodnienia komórki jajowej nie może być wykonany bez wykorzystania wszystkich wcześniej uzyskanych i przecho-wywanych zarodków. Po zakwalifikowaniu pary do zapłodnienia pozaustrojowego wszystkie procedury są finansowane w ra-mach programu.

Realizacja części klinicznej w ramach programu gwarantuje dostęp do usług medycznych:
  1. koniecznych badań laboratoryjnych;
  2. badań dodatkowych - w celu optymalnego i bezpiecznego przeprowadzenia kontrolowanej indukcji jajeczkowania oraz oceny skuteczności indukcji.
Część biotechnologiczna obejmuje:
  1. pobranie komórek jajowych;
  2. zapłodnienie pozaustrojowe;
  3. hodowlę zarodków;
  4. transfer zarodków do macicy;
  5. przechowywanie zarodków.


Rejestr
Planowane jest utworzenie rejestru prowa-dzonego na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie infor-macji w ochronie zdrowia (Dz. U. Nr 113, poz. 657, z późn. zm.). Podmiotem prowa-dzącym rejestr będzie minister właściwy do spraw zdrowia, natomiast podmiotem odpo-wiedzialnym za funkcjonowanie systemu teleinformatycznego jest Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia.

Ze względu na zakres raportowanych danych rejestr będzie zawierał w szczególności na-stępujące dane:
  1. dane identyfikujące realizatora;
  2. dane identyfikujące pacjenta;
  3. spełnianie kryteriów włączenia do pro-gramu lub obecność kryteriów wykluczenia;
  4. zestaw kluczowych danych opisujących proces leczenia;
  5. zestaw kluczowych danych embriolo-gicznych zapewniających monitorowanie liczby uzyskanych gamet, powstających, przenoszonych oraz przechowywanych zarodków;
  6. zestaw kluczowych danych opisujących wynik leczenia w postaci testów i wyników badań świadczących o ciążach biochemicz-nych, klinicznych, przebiegu ciąż i porodów, zdrowia noworodków.


Dane osobowe przetwarzane w rejestrze podlegają ochronie na poziomie wysokim.

V. KOSZTORYS

Koszty realizacji Programu obejmują koszty procedur zapłodnienia pozaustrojowego objętych Programem oraz koszty funkcjo-nowania rejestru utworzonego prowadzonego na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.

Koszty realizacji Programu w latach 2013 – 2016 z budżetu państwa z części pozostającej w dyspozycji ministra właściwego do spraw zdrowia wyniosą: 247 199 500 zł; w tym: środki bieżące wynosić będą 247 009 500 zł, a środki majątkowe 190 000 zł.

W Programie przyjęto, że skuteczność każdej próby wynosi 30%. W pierwszym roku le-czenie, składające się maksymalnie z trzech prób, rozpocznie ok. 2 000 par, w drugim ok. 5 500 par, a w trzecim ok. 7 500 par.

Koszt pojedynczego cyklu został określony na maksymalną kwotę 7 510 zł w oparciu o poniższą kalkulację (strona 37 - dop. red.).



Przy założeniu realizacji Programu na rzecz 15 tys. par, szacunkowych kosztów pojedyn-czego cyklu na maksymalnym poziomie 7 510 zł, kosztów utrzymania rejestru oraz kosztów związanych z udziałem członków Rady Programowej w posiedzeniach1) wy-datki szacuje się na maksymalnym poziomie 247 199 500 zł, w związku z czym taka kwo-ta zostanie zarezerwowana na realizację Programu. Koszty związane z utworzeniem i utrzymaniem rejestru będą ponoszone przez Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia.

VI. REALIZATORZY PROGRAMU

Rada Programowa
Minister właściwy do spraw zdrowia powo-łuje Radę Programową, która będzie składała się z co najmniej pięciu osób, w tym auto-rytetów nauki w dziedzinie wspomaganego rozrodu.

Zadaniami Rady będą:
  1. ewaluacja, monitorowanie i ocena stopnia osiągnięcia celów Programu;
  2. merytoryczna ocena realizacji poszczególnych elementów Programu;
  3. przedstawienie propozycji podziału środków na poszczególne zadania, w ramach kwoty zaplanowanej na Program w danym roku budżetowym;
  4. inicjatywa w zakresie wprowadzenia do Programu nowych zadań;
  5. określenie mierników monitorowania oczekiwanych efektów realizacji Programu;
  6. udział w pracach komisji konkursowych mających na celu wybór realizatorów zadań Programu;
  7. opracowywanie raportów dla ministra właściwego do spraw zdrowia, zawierają-cych wszechstronną ocenę Programu, rocz-nych w terminie 30 dni po upływie roku kalendarzowego, a raportu końcowego w terminie 40 dni od daty zakończenia Programu


Warunki realizacji procedur zapłodnienia pozaustrojowego w ramach Programu
  1. Wymagania formalne: podmiot leczniczy wykonujący działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne lub ambulatoryjne świadczenia zdrowotne, dostępny przez siedem dni w tygodniu
  2. Personel:
    1) lekarze specjaliści w dziedzinie położ-nictwa i ginekologii, co najmniej 2 osoby wykonujące zawód w wymiarze co najmniej równoważnika 2 etatów, posiadający wiedzę i udokumentowane co najmniej trzyletnie doświadczenie w zakresie zaawansowanych metod wspomaganego rozrodu;
    2) lekarz, diagnosta laboratoryjny, biotech-nolog lub biolog, o udokumentowanym doświadczeniu w zakresie embriologii klinicznej – co najmniej 2 osoby wykonujące zawód w wymiarze co najmniej równoważ-nika 2 etatów;
    3) zapewnienie udziału w zabiegach lekarza specjalisty w dziedzinie anestezjologii i in-tensywnej terapii.
  3. Organizacja udzielania procedur:
    1) gabinet diagnostyczno-zabiegowy;
    2) pracownia embriologiczna;
    3) pracownia kriogeniczna z bankiem gamet i zarodków;
    4) zapewnienie udziału w zabiegach lekarza specjalisty w dziedzinie anestezjologii i in-tensywnej terapii;
    5) zapewnienie kompleksowej działalności w zakresie stosowania procedur medycznych wspomaganego rozrodu, która zapewnia pobieranie, przetwarzanie, dystrybuowanie, przechowywanie komórek rozrodczych lub zarodków służących do wspomaganego rozrodu i zapewnienie dostępu do badan laboratoryjnych.
  4. Wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną:
    1) ultrasonograf wyposażony w głowicę przezpochwową oraz prowadnicę do punkcji pęcherzyków jajnikowych;
    2) co najmniej 2 cieplarki z dwutlenkiem węgla;
    3) komora laminarna zapewniająca tempera-turę blatu 37oC;
    4) lupa stereoskopowa wyposażona w płytę grzejną ze stałą temperaturą 37oC;
    5) mikroskop odwrócony z kontrastem mo-dulacyjnym, wyposażony w pełny osprzęt do mikroiniekcji plemników oraz płytę grzejną ze stałą temperaturą 37oC, z oprzyrządo-waniem do archiwizacji obrazów;
    6) urządzenia i metody zapewniające efektywne i bezpieczne przechowywanie zarodków;
    7) pojemniki do długotrwałego przechowy-wania materiału biologicznego w ciekłym azocie;
    8) komputerowe urządzenia do archiwizacji elektronicznej danych klinicznych oraz embriologicznych;
    9) rezerwowe źródło zaopatrzenia w energię elektryczną do cieplarek z dwutlenkiem węgla oraz urządzeń kriogenicznych.
  5. Pozostałe wymagania:
    1) udokumentowane stosowanie standardów i rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu;
    2) zapewnienie możliwości oceny stężeń hormonów użytecznych w monitorowaniu przebiegu kontrolowanej hiperstymulacji jajników;
    3) posiadanie udokumentowanego wewnętrznego systemu zarządzania jakością, w tym:
    a) udokumentowane posiadanie ustalonych procedur mających na celu ochronę informacji pozyskiwanej w trakcie realizacji procedur medycznych,
    b) udokumentowane posiadanie procedury identyfikacji przechowywanych komórek rozrodczych oraz systemu zabezpieczającego przed pomyłkowymi połączeniami gamet;
    4) udokumentowane posiadanie systemu przechowywania zarodków i komórek rozrodczych niewykorzystanych w trakcie stosowania procedury zapłodnienia pozaustrojowego;
    5) zobowiązanie do przechowywania zarodków powstałych w ramach Programu do czasu ich przeniesienia do macicy kobiety w ramach Programu lub po zakończeniu Programu;
    6) zobowiązanie do raportowania wyników leczenia metodą zapłodnienia pozaustrojowego do European Society for Human Reproduction and Embryology (ESHRE) w ramach Programu EIM – European IVF Monitoring;
    7) zobowiązanie do przekazywania danych o realizacji Programu do rejestru utworzonego prowadzonego na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.


Realizacja
W ramach realizacji Programu koniecznym jest podjęcie następujących działań:
  1. wybór komisji konkursowej - komisja konkursowa zostanie powołana przez Ministra Zdrowia. Celem działania komisji będzie przygotowanie ogłoszenia o kon-kursie, ocena złożonych w postępowaniu konkursowym ofert i wyłonienie realizatorów;
  2. ogłoszenie konkursu mającego na celu wyłonienie realizatorów spośród podmiotów leczniczych realizujących procedury zapłodnienia pozaustrojowego. Ogłoszenie o postępowaniu konkursowym zostanie opublikowane na stronach internetowych Ministra Zdrowia. Zawierać ono będzie informacje o sposobie wyboru realizatorów Programu, wymaganiach stawianych realizatorom, terminach procesu wyboru realizatorów, sposobie ogłaszania wyników;
  3. wyłonienie realizatorów Programu - komisja konkursowa po zakończeniu oceny ofert przedstawia Ministrowi Zdrowia zes-tawienie ofert wraz z ich oceną i propozycją wyboru realizatora. Minister Zdrowia akcep-tuje wybór realizatora Programu;
  4. zawarcie umów z realizatorami Programu;
  5. udzielanie świadczeń zdrowotnych przez realizatorów Programu zgodnie z zawartymi umowami;
  6. przekazywanie w trybie elektronicznym przez podmioty lecznicze danych do rejestru utworzonego i prowadzonego zgodnie z roz-porządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie utworzenia rejestru monitorowania świad-czeń zdrowotnych udzielanych w ramach Programu zdrowotnego leczenia niepłod-ności metodami zapłodnienia pozaustro-jowego;
  7. rozliczanie realizacji zadania odbywać się będzie w sposób i na warunkach określonych w umowie zawartej pomiędzy Ministrem Zdrowia a realizatorem Programu.


VII. KONTYNUACJA DZIAŁAŃ PODJĘTYCH W PROGRAMIE

Po ocenie efektów realizacji Programu w ostatnim roku jego funkcjonowania możliwe będzie ewentualne kontynuowanie realizacji procedury zapłodnienia pozaustrojowego w ramach programu zdrowotnego ustanowio-nego na podstawie art. 48 ustawy o świad-czeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych bądź jako świad-czenie gwarantowane finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Program będzie podlegał w trakcie jego trwania stałemu monitorowaniu i doskona-leniu zapisów.

W przypadku kontynuacji programu kon-tynuowane będzie także finansowanie re-jestru. Po przyjęciu ustawy o zapłodnieniu pozaustrojowym należy rozważyć prze-kształcenie utworzonego rejestru w rejestr obejmujący informacje ze wszystkich jednostek świadczących zadania z zakresu zapłodnienia pozaustrojowego w Polsce.


Warning: include(footer.php): failed to open stream: No such file or directory in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 358

Warning: include(footer.php): failed to open stream: No such file or directory in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 358

Warning: include(): Failed opening 'footer.php' for inclusion (include_path='.:/usr/local/php/5.6/5.6.29-dh1/lib/php') in /home/klient.dhosting.pl/pmpcg/artnewsletter.pl/public_html/artykuly/4/Program-leczenie-nieplodnosci-metoda-zaplodnienia-pozaustrojowego-na-lata-2013-2016.php on line 358